ЖАСАНДЫ ИНТЕЛЛЕКТ ДӘУІРІНДЕ МҰҒАЛІМ РӨЛІН ҚАЙТА ОЙ ЕЛЕГІНЕН ӨТКІЗУ: БІЛІМ ТАРАТУШЫДАН БІЛІМ БЕРУ ҮРДІСІНІҢ ФАСИЛИТАТОРЫНА ДЕЙІН

Жасанды интеллект (ЖИ) технологияларының білім беру кеңістігіне жылдам енуі дәстүрлі оқу парадигмасына шақырушылық туғызып отыр, оның ортасында мұғалім білім берудің негізгі таратушысы ретінде орналасқан. Бұл шолудың мақсаты – ЖИ ақпаратты сақтау, өңдеу және жеткізудің қалыпты функцияларын өз мойнына алатын жағдайларда педагогтың рөлі қалай өзгеретінін талдау. Соңғы бес жылдағы рецензияланған ғылыми жарияланымдарды талдау негізінде мақалада мұғалімнің білімге монополиясы бар ментордан жеке білім беру траекторияларын кураторлайтын, оқушылардың «жұмсақ» дағдыларын (soft skills) және сыни тұрғыдан ойлауын дамытатын фасилитатор, тьютор және тәлімгер рөліне дейінгі эволюциясы зерттеледі. Жұмыста заманауи педагогтың кездесетін негізгі шақырушылықтары жүйеленді: цифрлық құзыреттіліктерді меңгеру қажеттілігі, педагогикалық дизайнды қайта құру және психологиялық кедергілерді жеңу. «Гибридтік интеллект», ЖИ қолдауымен жекелендірілген оқыту және білім берудегі деректерді пайдаланудың этикалық аспектілері сияқты тұжырымдамалар қарастырылады. Қорытынды бөлімде адамның педагогикалық шеберлігі мен ЖИ мүмкіндіктерінің симбиозы білім беру процеміне адам әлеуетін ашуға бағытталған сапалы жаңа деңгейге шығуға мүмкіндік беретін жаңа дидактикалық модель туралы тұжырымдар жасалады. Мақала педагогика саласындағы зерттеушілерге, барлық деңгейдегі білім беру мұғалімдеріне және білім беру саясатын әзірлеушілерге арналады.